Eerste Landelijke VIM dag ambulancezorg

 
Op 10 maart 2015 organiseerde Ambulancezorg Nederland de eerste Landelijke VIM-dag. Ruim 120 leden van VIM-commissies en  kwaliteitsfunctionarissen uit de ambulancezorg kwamen naar Kontakt der Kontinenten in Soesterberg om elkaar te ontmoeten en kennis en ervaring met elkaar te delen.
 

Leren van elkaar

Gerard Berendschot, stafmedewerker beleid en kwaliteit bij RAV IJsselland en voorzitter van de kennisgroep Kwaliteit van Ambulancezorg Nederland, heette de deelnemers van harte welkom. "Dat zoveel mensen gekomen zijn naar deze dag, laat zien dat we van elkaar willen leren. Een belangrijk aspect als het gaat om patiëntveiligheid."
 

Patiëntveiligheid binnen de ambulancezorg

Hans Simons, voorzitter van Ambulancezorg Nederland, nam de deelnemers mee langs een aantal aspecten die aan het veiligheidsthema zijn verbonden. Het thema is de afgelopen 10 jaar centraal op de agenda komen te staan. Financiers en consumenten kregen steeds meer behoefte aan inzicht in de kwaliteit van de geleverde zorg. Met het toenemende inzicht, ontstond ook de behoefte aan inzicht in de vraag hoe verschillen in de kwaliteit ontstaan. Steeds meer is daarbij de aandacht gericht op de uitkomsten van zorg. Een heel ander thema, verbonden aan kwaliteit en veiligheid, is volgens Hans Simons is het cultuuraspect. Simons heeft grote bewondering voor de openheid van professionals die incidenten bespreekbaar maken. "Een veilige omgeving waarin sprake is van vertrouwen, is daarbij cruciaal. Dat vraagt om een cultuuromslag". 

Workshops

Na de plenaire aftrap volgden drie workshoprondes. De deelnemers konden daarbij een keuze maken uit zes workshops. In de workshops werden aspecten van Veilig Incident Melden en patiëntveiligheid vanuit verschillende perspectieven belicht. Zo kwam in de workshop van Trudie van Duin, senior Inspecteur van de Inspectie van de Gezondheidszorg, het juridisch kader aan bod en ging Jan Maarten Schraagen, senior onderzoeker op het gebied van cognitieve ergonomie en teamfunctioneren bij TNO, in op de psychologische aspecten van patiëntveiligheid. In andere workshops stond het uitwisselen van eigen ervaringen centraal, zoals in World Café. 
 

Van blame naar resilience

De VIM-dag werd afgesloten met een bijdrage van Cees Jan Meeuwis, verkeersvlieger bij KLM en safety investigator. Onder de titel ‘Van Blame naar Resilience’, nam Cees Jan Meeuwis de aanwezigen op prikkelende wijze mee in de ontwikkeling van de visie op veiligheid door de tijd heen. Om te laten zien dat het huidige veiligheidsbeleid in de zorg nog steeds gebaseerd is op ‘oud’ veiligheidsdenken: achteraf kijken wat er fout is gegaan en zoeken naar aanwijsbare oorzaken. Daarbij hebben we nog steeds de neiging de oorzaak te zoeken in menselijke tekortkomingen. Aan de hand van een analyse van de ramp met de Costa-Concordia liet Meeuwis zien hoe belangrijk het is om niet (alleen) naar het afwijkende gedrag te kijken maar vooral naar het normale gedrag en de context waarin het gedrag plaatsvindt. Inzicht in de overwegingen van de kapitein om te handelen zoals hij heeft gehandeld gaf een heel ander beeld van de man die door iedereen werd neergezet als de 'bad guy'. Het is tijd voor een fundamentele verandering in het veiligheidsdenken. De sleutel ligt volgens Meeuwis in het normale gedrag van professionals tijdens hun werk en de context waarin dit gebeurt.  Met deze boodschap en hopelijk nog meer stof tot nadenken werd de eerste VIM-dag afgesloten. 
 

Presentaties en foto’s

Foto’s van de VIM-dag zijn hier te bekijken, evenals de presentaties S. Bodt (Triaspect) "Prisma Light", CJ Meeuwis (Meeuwis Patient Safety) "Van Blame naar Resilience", M. van Keulen (Kijlstra Ambulancegroep Fryslan) "De waarde van VIM-rapportages" en JM Schraagen (TNO) "Veiligheid: meer dan beter opletten"
 

Meer informatie

Voor meer informatie over de VIM-dag en patiëntveiligheid binnen de ambulancezorg kunt u contact opnemen met Margreet Hoogeveen, m.hoogeveen@ambulancezorg.nl