Nieuwe inspiratie opgedaan


Gerard Berendschot, staffunctionaris kwaliteit en beleid bij RAV IJsselland en voorzitter van de AZN kennisgroep Kwaliteit, is vanaf het begin af aan betrokken geweest bij het Programma Patiëntveiligheid. Hij heeft onder andere meegewerkt aan de film die voor de sector is gemaakt. Tijdens de bijeenkomst met de kennisgroep Kwaliteit van 26 september jl. heeft hij toch nog weer nieuwe en opvallende dingen gehoord.
 

“Ron Bours, consultant Safe Care Group, gaf tijdens de bijeenkomst aan dat de ambulancezorg het naar zijn idee veel moeilijker heeft met het veiligheidsthema dan bijvoorbeeld de chemische industrie. Daar is de intrinsieke motivatie hoog omdat, als er iets fout gaat, mensen daar zelf rechtstreeks het effect van ondervinden. Die directe causale relatie is in onze tak van sport minder. We moeten dus harder werken om bewustwording en motivatie op peil te krijgen. De uitdaging is -denk ik- om veiligheid integraal onderdeel van professionaliteit te laten zijn. Mensen moeten beseffen dat veiligheidsdenken onderdeel is van hun werk. Maar hoe krijg je dat voor elkaar?


Een andere eye opener vond ik het denken in vangnetten. Medewerkers moeten elkaar daarvoor gebruiken in de goede zin van het woord. Als je je openstelt voor feedback wordt de zorg voor onze patiënten veiliger. Maar medewerkers hebben er zelf ook baat bij want fouten, zeker als ze grote consequenties hebben, blijven je je leven lang bij.”


IJsberg
De kwaliteitsfunctionaris van RAV-IJsselland vond verder de metafoor van de ijsberg in warm water heel verhelderend. In het veiligheidsdenken heb je het altijd over de ijsberg met de top boven het water. Zichtbaar is de top; incidenten en slachtoffers.  Onzichtbaar onder de oppervlakte zit het geheel van vele kleine incidentjes die af en toe door een aaneenschakeling boven komen en tot een calamiteit leiden. Wat je moet proberen is het water op te warmen. Dus werken aan de kleine incidenten die op zich niet ‘erg’ lijken. Dan wordt de ijsberg, boven en onder water, kleiner. Concreet betekent dat volgens Gerard Berendschot dat het gesprek tussen professionals op gang moet komen. Mensen moeten elkaar mee krijgen in het besef dat één klein ding misschien niet zo’n punt is maar dat een aaneenschakeling van kleine dingen een groot incident kan veroorzaken.

In onze organisatie
“In de chemie hebben ze het over ‘life saving rules’. Wat zijn nou de afspraken die er echt toe doen? Binnen onze organisatie gaan we daarover in gesprek met elkaar. Als je het voorbeeld neemt van (hand)hygiëne kun je je afvragen hoe het staat met het dragen van sieraden. Hoe gaan we daarmee om? Die vraag is een beetje weggezakt. Het punt is dat door zoiets opnieuw te agenderen je gaat zien dat afspraken consequenties hebben voor gedrag. En als je dat weet te combineren met ‘een vangnet zijn voor elkaar’ gaan mensen met elkaar zorgdragen voor veiliger zorg. En daar draait het om”, aldus Gerard Berendschot.