Blik van buiten



Marieke de Boer is verbonden aan het Centrum Patiëntveiligheid Isala. Zij kijkt van buiten naar het Programma Patiëntveiligheid Ambulancezorg.

“Het programma is goed opgezet en heeft een stevige basis in de gemaakte bestuurlijke afspraken. Dat is belangrijk omdat de bestuurlijke leiders in de sector daarmee aangeven dat ze het thema belangrijk vinden. Verder is er een toolkit ontwikkeld om de leiders in de dagelijkse praktijk concrete instrumenten in handen te geven. Wat ik zie is dat er plannen zijn neergezet en dat nu gewerkt wordt aan het enthousiasmeren van mensen en aan het aanreiken van concrete handvatten.

De toolkit wordt actief gebruikt. Sommige regio’s gaan aan de slag met de format voor het beleidsplan. Anderen richten zich op de verbetering van het melden en concluderen dat er een incidentmeldingssysteem moet komen.”

Bijeenkomsten over leiderschap zijn gericht op bewustwording en inspiratie; hoe kan ik mijn rol positief invullen?
 
De Boer geeft aan dat leiders in het kader van het Programma Patiëntveiligheid heel belangrijk zijn. Zij moeten in iedere laag van de organisatie zorgen voor een veilige cultuur. “Als er iets mis gaat is de juiste manier van reageren essentieel. Daarbij gaat het erom niet zozeer naar de melder te kijken, maar de vraag te stellen hoe iets heeft kunnen gebeuren. De focus ligt dus op het kijken naar oorzaken en mogelijke verbeteringen. Het hoger kader is verantwoordelijk voor het creëren van de juiste randvoorwaarden. Daar moet het samenspel van allerlei belangrijke factoren gestuurd worden. Ook op de werkvloer kunnen mensen leiderschap tonen, bijvoorbeeld door het voortouw te nemen in het elkaar aanspreken.
 
De spelregels zijn helder: als er iets mis gaat moet je melden en daar moet de organisatie open mee omgaan, zowel richting de medewerker als richting de patiënt

 
In de ambulancezorg is er veel strak geregeld en geprotocolleerd. Dat is ook belangrijk, omdat er heel solistisch wordt gewerkt. In een ziekenhuis is bijvoorbeeld dagelijks briefen en debriefen aan de orde. Om dit te organiseren in de ambulancezorg is echt een uitdaging. Daarvoor moet je elkaar niet alleen actief opzoeken, het vergt ook een cultuuromslag. En daar is nog een wereld in te winnen”, aldus Marieke de Boer.